به گزارش سراج24 به نقل از اندیشکده امریکن اینترپرایز، مایکل روبین، کارشناس مسائل دیپلماتیک در این اندیشکده مدعی است که توصیفاتی که مقامات آمریکایی و همچنین ترک از روابط میان این دو کشور میکنند، توخالی و صرفاً سخنپراکنی است.
در حاشیه یک کنفرانس خبری که به تازگی با حضور نامیک تان، سفیر ترکیه در آمریکا، در ایزمیر برگذار شد، وی مدعی شد که روابط میان دو کشور تا به حال به این حد خوب و مطلوب نبوده است. چنین توصیفاتی در مورد روابط دو جانبه این دو، سالهای سال است که گفتمان دیپلماتیک ایشان را به خود اختصاص داده است. احمد داووداقلو وزیر امور خارجه ترکیه در سخنان سال 2010 خود در شورای روابط خارجی روابط دوجانبه آمریکا و ترکیه را «یک همکاری نمونه» و «نه فقط یک تعامل استراتژیک بلکه امری ویژه» خواند. مقامات آمریکایی همچنین کراراً از ترکیه تعریف و تمجید میکنند. کاندولیزا رایس در 15 آوریل سال 2008 اعلان کرد که «ترکیه یکی از شرکای استراتژیک و حیاتی آمریکا به شمار میرود.» پل ولفوویتز مکرر از «همکاری اجتنابناپذیر» میان واشنگتن و آنکارا سخن میگوید. نه تنها جان کری بلکه رایس و جیمز بیکر در اولین سفر خارجی دوران وزارت خود به ترکیه مسافرت کردند. هیلاری کلینتون چنین نکرد اما در دومین سفر خارجی خود به ترکیه رفت. خود رئیس جمهور اوباما، رجب طیب اردوغان نخست وزیر ترکیه را یکی از معدود رهبران خارجی میداند که با ایشان «دوستی نزدیک و بر حسب اعتماد» برقرار کرده است.
شاید همه این گفتهها در مورد روابط میان واشنگتن و آنکارا درست باشد، اما مقامات آنکارا نباید با این اخبار خود را گول بزنند؛ در پس از این سخن پراکنیها، مبانی همکاری میان ترکیه و آمریکا در معرض خطر است. بله شاید بتوان گفت رهبری این دو کشور بسیار به یکدیگر نزدیک شدهآند، اما این دوستی میان اوباما و اردوغان است که بسیاری از تنشها را مخفی میکند.
در یک دهه گذشته به هیچ وجه شاهد کاهش مشاجرات میان آنکارا و واشنگتن نبودهایم. ترکیه و آمریکا در مورد جنگ عراق با یکدیگر اختلاف داشتند و همچنان در مورد بغداد و اربیل اختلاف نظر دارند. در از آنجا که ترکیه، آمریکا و اسرائیل زمانی همکاری نزدیکی داشتند، اختلاف کنونی میان ترکیه و اسرائیل همچنان به عنوان یکی از دغدغههای آمریکا مطرح است. نه آمریکا و نه ترکیه با فلسطینیها به توافق نرسیدهاند. در حالی که وزارت خارجه آمریکا از دولت خودگردان فلسطن حمایت میکند، مقامات ترکیه به نظر میرسد حامی حماس هستند. جدای از اعلام اتحاد علیه پکک، اختلاف و انشقاق میان این دو کشور در مورد تروریسم هرگز به این شدت و عمق نبوده است. این موضوع تنها در مورد حماس نیست بلکه در مورد جبهه النصره و نیز القاعده صحت دارد.
بدون شک استمرار یک همکاری ویژه هرگز نباید به معنی استحکام و همرنگی کامل باشد. هم ترکیه و هم آمریکا کشورهایی مستقل هستند و منافع خاص خود را دارند. اما مشاجرات اخیر اعتماد میان ایشان را فرسوده و همکاریها را در هم شکسته است. مسائل مربوط به آزادی مطبوعاتی و استقلال دستگاه قضایی، سابقه تاریک ترکیه را در واشنگتن زنده کرده است. شاید دیپلماتهای ترکیه اظهارات اگمان باقیس در مورد منتقدینش را توجیه کرده و بگویند که نه تنها در ترکیه بلکه در آمریکا نیز چنین اظهاراتی صرفاً تمایلات شخصی است و نه سیاستهای کلی یک دولت، اما چنین اظهاراتی صرفاً خیال خام کردن در مورد موضوع شکایات وی است. تصمیم مجلس نمایندگان ترکیه در سال 2003 مبنی بر ممنوعیت عبور نیروهای آمریکایی از خاک ترکیه در هنگام ورود به عراق تنشهایی را ایجاد کرد که همچنان روابط میان این دو را در سطح ستادی فرسایش میدهد و کام مقامات پنتاگون را نسبت به ترکیه تلخ کرده است.
چنین رویکردهایی خورنده و باعث تخریب هر چه بیشتر است. ترکیه و آمریکا مدتهاست که شرکای دیپلماتیک یکدیگر به شمار میروند و همچنان به این شراکت ادامه میدهند. با حرکت ترکیه به سمت یک قانون اساسی جدید، اردوغان شاید خود را در چند سال آتی نیز بر سر کار ببیند، اما روزهای کاری اوباما رو به انتهاست. رئیس جمهور آتی چه دموکرات باشد چه جمهوری خواه، بعید به نظر میرسد روابط شخصی مانند آنچه که اوباما برقرار کرده بود، با اردوغان داشته باشند. شاید یک بحران صرف نتواند روابط ترکیه ـ آمریکا را در هم بشکند، اما در ژانویه 2017، ترکیبی از بحرانها که به تعویق افتادهاند میتوانند منجر به بازنگری در روابط شده و این ادعا را که روابط میان واشنگتن و آنکارا ویژه است، کاملاً رد کنند.
